پزشکی هسته ای

//پزشکی هسته ای

پزشکی هسته ای

پزشکی هسته ای

پزشکی هسته ای

پزشکی هسته ای شاخه ای از علم پزشکی است که که از خواص هسته‌ای مواد (مثل رادیوایزوتوپ ها) برای تشخیص و درمان بیماری‌ها استفاده می‌کند.

به این صورت که ابتدا کیت دارو مخصوص هر عضو با ماده رادیواکتیو نشاندار می شود و به بیمار تزریق می شود و در عضو مورد نظر تجمع می یابد سپس با استفاده از دستگاه تصویر برداری از اندام مورد نظر صورت می گیرد.

پزشکی هسته‌ای بر خلاف دیگر تصویر برداری‌های پزشکی که به طور معمول اطلاعات ساختاری و آناتومیکال ارائه می دهند، اطلاعات تصویری از فرایندهای سلولی و مولکولی و عملکرد اندام های بدن را دارد.

بنابراین بسیاری از بیماری ها همچون سرطان ها که هنوز علائم خاصی بروز نداده اند، در همان مراحل ابتدایی قابل تشخیص هستند.

برخی روش‌های تصویربرداری در پزشکی هسته‌ای

  • اسکن استخوان: تزریق و تجمع مواد پرتوزا در مغز استخوان و تصویربرداری و تشخیص آن
  • تومورها را می‌توان با جذب نسبی بیشتر ماده رادیواکتیو مشاهده کرد و تشخیص داد.
  • اسکن مغزی: تزریق مواد پرتوزا، عبور آن از سد خونی مغز، تجمع آن در آسیب‌دیدگی‌های مغزی (مثل تومورها)، و تصویربرداری و تشخیص آن توسط یکی از روش‌های تصویربرداری.
  • گالیم اسکن
  • موگا اسکن
  • پت اسکن (PET) و اسپکت (SPECT)
  • اسکن سستامیبی تکنتیوم
  • سینتیگرافی تالیم
  • اسکن تیروئید و پاراتیروئید
  • اسكن پرفيوژن قلب
  • اسكن هاي كليه ( DMSA و DTPA )

مهمترین کاربرد های پزشکی هسته ای:

  • کاربردهای نورولوژی
  • تشخیص بیماری های کلیوی
  • تشخیص انسداد مجاری ادراری
  • تشخیص علت پرفشاری خون کلیوی
  • انداره گیری عملکرد کلیوی
  • تشخیص نارسایی های قلبی و. عروقی
  • آشکار سازی زخمهای کلیه
  • کاربرد سرطان شناسی
  • تشخیص محل دقیق تومور
  • بیماری عروق کرونر
  • یافتن دقیق مرحله پیشرفت تومور
  • تشخیص متاستازهای تومورهای سرطانی
  • تسکین درد استخوانی ناشی از سرطان
  • تشخیص تروماهای استخوانی
  • تشخیص مکان دقیق تومور برای نمونه برداری
  • اندازه گیری ابعاد تومورهای سرطانی
  • تشخیص و معالجه پرکاری تیروئید
  • تشخیص استئومیلیت
  • تشخیص عفونت های حاد کیسه صفرا
  • کاربرهای ارتوپدی
  • عدم کارکرد مزمن کیسه صفرا
  • تشخیص عوامل درگیر در بیماری آلزایمر
  • بررسی فعالیت باکتری عامل زخم معده و اثنی عشر(UBT)
  • بررسي ايزوتوپيك برگشت ادرار (VCUG)
  • اسكن هاي پرفيوژن و ونتيلاسيون ريه جهت تشخیص مواردی همچون آمبولی ریه
  • اسکن مجاری اشکی

تاریخچه ی پزشکی هسته ای:

پزشکی هسته ای اولين بار در سال 1895 با كشف اشعه X و در 1934 با كشف مواد راديواكتيو مورد توجه قرار گرفت.

در سال 1937 اولين بار برای درمان لوسمی از مواد راديواكتيو در دانشگاه كاليفرنيا بود. همچنین در سال 1946 با استــــــفاده از اين مواد از پیشروی سرطان تیروئید در بيمار مبتلا به سرطان جلوگيري کردند.

طي سالهاي بعد از آن متخصصين و فيزيكدانان تشخیص دادند كه مي توان از تجمع راديو داروها در عضو مورد نظر تصاويری از آن تهيه نمود و به این وسیله، به درمان بافت آسيب ديده كمك نمود. از اینرو در اواسط دهه 60 مطالعات بسياري در خصوص طراحي تجهيزات لازم آغاز گشت.

در دهه 1970 توانستند از اندام های ديگر بدن مانند كبد و طحال، تومورهاي مغزي و مجاري گوارشي تصاويري را تهيه نمايند.

در دهه 1980 از راديو داروها جهت تشخيص بيماري هاي قلبي استفاده نمودند و هم اكنون نيز با ضريب اطمينان بسيار بالايي از پزشكي هسته اي در درمان و تشخيص و پيگيري روند درمان بيماريها استفاده مي گردد.

تــــاريخ حدوث وقايع مــهم در پزشكي هسته اي:

1896: هنری بكرل اشعه ساطع شده از اورانیوم را كشف كرد.

1897: ماری كوری  این تابش را رادیواكتیویته نامید.

1901: هنری الكساندر دانلوس  و یوگن بلاچ، رادیوم را در تماس با ناراحتی پوستی توبركولوز قرار دادند.

1903: الكساندر گراهامبل جایگذاری منبع اورانیوم در داخل و یا نزدیكی بافت تومورال را پیشنهاد کرد.

1913: فردریك پروسچر برای اولین بار مطالعه درمان بیماری های مختلف را توسط تزریق وریدی اورانیوم بنیان نهاد.

1924: جرج هوسی، كریستینسن و لومهولت ، اولین ردیاب رادیواكتیو را بر روی حیوانات آزمایش نمودند.

1936: جان لارنس، اولین كاربرد كلینیكی رادیونوكلوئیدهای خاص را در درمان لوسمی بنیان نهاد.

1940: راكفلر اولین سیكلوترون را جهت تولید رادیوایزوتوپ های ویژه پزشكی در دانشگاه واشنگتن اختصاص داد.

1946: ساموئل سدلین، لئو مارینلی و الینور اشری، یك بیمار با سرطان تیروئید را با I-131 درمان كردند.

1947: بندیكت كاسن ید رادیواكتیو را جهت تشخیص و افتراق ندول های بدخیم و خوش خیم تیروئید بكار برد.

1962: دیوید كول بازسازی تصاویر توموگرافی نشر شده را ابداع نمود. بعدها این روش SPECT/PET نام گرفت. تعمیم این روش در رادیولوژی همان CT می باشد.

1963: FDA، تنظیم ملزومات و قوانین داروهای جدید مرتبط با رادیو داروها را به سازمان انرژی اتمی واگذار کرد.

1970: FDA، اعلام نمود كه با توجه به كاربردهای این مواد، رادیو داروها را می توان با عنوان دارو خطاب کرد.

1973: ویلیام استراس، تست ورزش را به عنوان اسكن میوكارد معرفی کرد.

1976: جان كیز اولین دوربین SPECT را طراحی نمود و رونالد جازاك اولین هد دوربین SPECT را طراحی كرد.

1981: مچ از مواد رادیواكتیو جهت تصویربرداری از تومورها استفاده کرد.

1982: استیو لارسون  و جف كاراسكوایلو بیماران سرطانی ملانومای بدخیم را تحت درمان قرار دادند.

1989: FDA، اولین رادیو داروی پوزیترون را جهت تصویربرداری پرفیوژن ملانوما تصویب نمود.

1992: FDA، اولین رادیو داروی آنتی بادی را جهت تصویربرداری از تومور تصویب كرد.

توسط |۱۳۹۷-۵-۲۱ ۱۱:۳۳:۰۵ +۰۰:۰۰۲۱ام مرداد, ۱۳۹۷|دسته‌ها: پزشکی نوین|برچسب‌ها: |بدون دیدگاه

درباره نویسنده:

دیدگاه خود را بنویسید

طراحی سایت